هشدار درباره HPV؛ ویروسی خاموش اما زمینهساز سرطان دهانه رحم
متخصص زنان و زایمان: پیشگیری با واکسن و پرهیز از روابط پرخطر، مؤثرترین راه مقابله با این ویروس است
دکتر شهلا امیرزرگر، متخصص زنان و زایمان روز پنجشنبه در گفتوگو با نبض زندگی تشریح کرد: اهمیت پیشگیری، انواع واکسنها و راههای انتقال ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) که عامل اصلی ابتلا به سرطان دهانه رحم به شمار میرود، سالهاست که مورد توجه محققان قرار گرفته است.
وی به جزئیاتی از تاریخچه، نحوه انتقال، انواع، روشهای پیشگیری و واکسیناسیون این ویروس پرداخت و گفت: ویروس HPV نخستینبار در سال ۱۹۵۶ میلادی شناسایی شد و در دهههای اخیر با پیشرفت علم، اطلاعات گستردهای در مورد آن به دست آمده است.
این پزشک متخصص ادامه داد: ویروس HPV انواع مختلفی دارد که به دو دسته کمخطر (Low Risk) و پرخطر (High Risk) تقسیم میشوند.
دکتر امیرزرگر تصریح کرد: نوع کمخطر آن اغلب به شکل زگیل تناسلی بروز میکند، در حالیکه انواع پرخطر ممکن است بدون هیچ نشانه ظاهری، منجر به بروز سرطان دهانه رحم شوند.
وی در ادامه افزود: مهمترین عامل خطر برای ابتلا به HPV، روابط جنسی متعدد است. بررسیها نشان میدهد ۹۸ درصد موارد انتقال ویروس از طریق تماس جنسی است و تنها حدود ۲ درصد احتمال انتقال از راههایی نظیر تماس پوستی مستقیم، استفاده از استخر یا توالت فرنگی آلوده وجود دارد که البته این موارد هنوز بهطور قطعی اثبات نشدهاند.
او همچنین به یکی از روشهای تشخیص این ویروس اشاره کرد و گفت: تست اچپیوی، یکی از روشهای غربالگری سرطان دهانه رحم است که در مطب متخصصان زنان انجام میشود و در صورت مثبت بودن نوع پرخطر ویروس، بیمار باید برای انجام نمونهبرداری از دهانه رحم اقدام کند.
دکتر شهلا امیرزرگر تأکید کرد: در افرادی که دچار ضعف سیستم ایمنی مانند بیماران مبتلا به ایدز یا مصرفکنندگان دخانیات هستند، احتمال پیشرفت و تداوم عفونت HPV بیشتر است.
وی با اشاره به نبود درمان قطعی برای این ویروس، به نقش پیشگیری در کنترل آن پرداخت و گفت: پرهیز از روابط جنسی پرخطر، رعایت بهداشت فردی، استفاده نکردن از وسایل شخصی دیگران در محیطهایی مثل استخر و نیز تزریق واکسن HPV از مهمترین راههای پیشگیری هستند.
امیرزرگر درباره واکسن HPV توضیح داد: سن مناسب برای تزریق واکسن، ۹ تا ۲۷ سال است؛ در این بازه سنی، واکسن بیشترین سطح ایمنی و تولید آنتیبادی را ایجاد میکند. البته استفاده از واکسن تا سن ۴۵ سالگی نیز امکانپذیر است.
وی افزود: سه نوع واکسن برای HPV وجود دارد: دوظرفیتی، چهارظرفیتی و نهظرفیتی. اما در ایران واکسنهای دوظرفیتی (پاپیلوگارد) و چهارظرفیتی (گارداسیل) موجود است که هر دو پوشش مناسبی در برابر انواع پرخطر ویروس دارند.
به گفته این پزشک متخصص، واکسن HPV باید در دو نوبت و با فاصله زمانی شش ماه تزریق شود و مصرف آن در دوران بارداری ممنوع است.
وی همچنین به داروهای تقویتکننده سیستم ایمنی اشاره کرد و گفت: اگرچه این داروها درمان قطعی برای HPV نیستند، اما به جلوگیری از پیشرفت و تداوم عفونت کمک میکنند.
دکتر شهلا امیرزرگر در پایان ضمن توصیه به آگاهسازی عمومی درباره ویروس HPV، بر ضرورت برنامهریزی برای واکسیناسیون گسترده، بهویژه در میان نوجوانان و جوانان، تأکید کرد و گفت: با افزایش سطح آگاهی عمومی و پوشش کامل واکسیناسیون، میتوان از بروز بسیاری از موارد سرطان دهانه رحم پیشگیری کرد.